Οι 250.000 ευρώ που ετοιμάζεται να πληρώσει η Ιεράπετρα για τη διαχείριση μεταναστών και το κόστος της ευθυνοφοβίας

Το έγγραφο έχει ημερομηνία 31 Αυγούστου 2026. Το συνέταξε το Αυτοτελές Τμήμα Πολιτικής Προστασίας του Δήμου Ιεράπετρας και σήμερα, 14 Σεπτεμβρίου, εγκρίθηκε από τον αρμόδιο αντιδήμαρχο της Οικονομικής Υπηρεσίας, Γιώργο Χατζάκη. Μέσα του, σε τέσσερις πίνακες, ο Δήμος Ιεράπετρας έχει κοστολογήσει με ακρίβεια δεκαδικού ψηφίου τι σημαίνει να φτάνουν άνθρωποι στις νότιες ακτές του. Αφήνοντας τα δεκαδικά στην άκρη, ας πούμε πως κάθε μετανάστης κοστίζει 30 ευρώ για τον Δήμο Ιεράπετρας.

15.000 ατομικά γεύματα με ψωμί, 7,08 ευρώ το ένα. 8.000 σοκολάτα ή φουντούκι, 41 λεπτά το τεμάχιο. 1.800 συσκευασίες εμφιαλωμένου νερού. 200 συσκευασίες χαρτί υγείας των σαράντα ρολών. 50 συντηρήσεις χημικών τουαλετών. Και, η μεγαλύτερη μονή δαπάνη ολόκληρου του αιτήματος: 170 μετακινήσεις από την Ιεράπετρα στο Ηράκλειο, 550 ευρώ η κάθε μία, σύνολο 105.655 ευρώ με τον ΦΠΑ.

Το γενικό σύνολο είναι 245.906,26 ευρώ. Από αυτά, 43.615 βαραίνουν το υπόλοιπο του 2026 και τα υπόλοιπα 202.291,26 θα εγγραφούν στον προϋπολογισμό του 2027. Θα δεσμευτούν από τα δικά του χρήματα και θα επιστραφούν από το αρμόδιο υπουργείο, όπως γίνεται πάντα, έστω και με καθυστέρηση.

Αυτό είναι το ποσό που υπολογίζει η δημοτική αρχή ότι θα χρειαστεί να ξοδέψει έως το τέλος του 2027, όμως δεν είναι εκεί το ζήτημα.

Η αριθμητική μιας πρόβλεψης

Ο Δήμος Ιεράπετρας στο πρόσφατο παρελθόν έχει συντάξει δύο μελέτες, μία των 33.734,98 και μία των 54.396,94 ευρώ. Τα χρήματα εξαντλήθηκαν. Το νέο αίτημα, γίνεται επειδή «η είσοδος των μεταναστών συνεχίζεται» και χρειάζεται μελέτη «που θα καλύψει τις ανάγκες σε βάθος χρόνου».

Πόσο βάθος; Οι αριθμοί απαντούν μόνοι τους. 170 λεωφορεία προς το Ηράκλειο, με τη χωρητικότητα ενός τουριστικού λεωφορείου, μεταφράζονται σε τάξη μεγέθους 8.500 ανθρώπων. Τα 15.000 γεύματα και τα 8.000 κρουασάν συμφωνούν με το ίδιο νούμερο, αν υποθέσει κανείς παραμονή μίας ή δύο ημερών κατ’ άτομο. Ο Δήμος δηλαδή, τη στιγμή που δημοσίως όλοι επιμένουν ότι πρόκειται για κάτι προσωρινό, έχει κάνει τους δικούς του λογαριασμούς για μιάμιση χρονιά και για πληθυσμό όσο σχεδόν το ένα τρίτο των μόνιμων κατοίκων του.

Πάνω από το 40% αυτού του ποσού πάει σε ένα και μόνο πράγμα: στη μεταφορά των ανθρώπων αλλού. Δεν είναι κρυφό, δεν είναι σκάνδαλο, δεν είναι καν παράλογο ως διοικητική επιλογή. Είναι όμως η πιο ειλικρινής γραμμή ολόκληρου του εγγράφου, γιατί περιγράφει τη στρατηγική χωρίς να χρειάζεται να τη διατυπώσει.

Κι αν μοιάζουν φουσκωμένα τα νούμερα ίσως και να μην είναι τελικά. Το κείμενο δεν τελείωσε.

«Κανείς δεν θέλει δομή στην Ιεράπετρα»

Το θέμα της «δομής» στην Ιεράπετρα επανέρχεται για πολλοστή φορά στην επικαιρότητα με αφορμή την πρωτοβουλία της παράταξης του πρώην Δημάρχου Ιεράπετρας, Θεοδόση Καλαντζάκη, η οποία με εισηγητή τον Κωστή Αστροπεκάκη βάζει στη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου της Τρίτης ως θέμα τη χρήση του πρώην Δημοτικού Σχολείου Μακρυλιάς για την προσωρινή φιλοξενία ανθρώπων που φτάνουν σχεδόν καθημερινά και όσο ο καιρός είναι καλός, στην περιοχή.

Την ίδια στιγμή στη Μακρυλιά συλλέγονται υπογραφές από κατοίκους που ζητούν να σταματήσει η χρήση του σχολείου για φιλοξενία μεταναστών και πάει λέγοντας. Την ίδια ώρα εκκρεμεί έλεγχος των υγειονομικών υπηρεσιών της Περιφέρειας για την καταλληλότητα του χώρου. Το πόρισμα όλοι γνωρίζουν ποιο θα είναι.

Δεν υπάρχει τίποτα περίεργο ή καινοφανές ως εδώ. Ετσι κι αλλιώς όλοι στο τέλος θα πουν πως «κανείς δεν θέλει δομή στην Ιεράπετρα» γιατί εκτός των άλλων κάτι τέτοιο θα λειτουργήσει ως «μαγνήτης».

Το σκεπτικό αυτό όμως δεν είναι απλά αβάσιμο, είναι κυρίως ανούσιο. Οι άνθρωποι αυτοί δεν ενδιαφέρονται ούτε για την Ιεράπετρα, ούτε για την Κρήτη και τις όποιες δομές και υποδομές της. Για αυτά όμως έχουμε γράψει και στο παρελθόν και δεν επαναληφθούμε. Αν κάποιος ενδιαφέρεται θα βρει μερικά λεπτά να διαβάσει και τα προηγούμενα. Αν μάλιστα είναι και εκλεγμένος και πληρώνεται για τη διαχείριση των προβλημάτων της περιοχής του οφείλει και να ενημερώνεται και να μην εκθέτει απλώς τις απόψεις του σε κάθε ευκαιρία. Για αυτό υπάρχουν και επιβιώνουν τα καφενεία άλλωστε.

Πριν από τη Μακρυλιά υπήρξαν οι Μύθοι και οι Καλογέροι. Πριν από αυτά, επί δημαρχίας Καλαντζάκη, το κλειστό γυμναστήριο. Τον Ιούλιο, σαράντα δύο άνθρωποι διανυκτέρευσαν στα κιόσκια της παραλιακής πλατείας με φύλαξη του Λιμενικού, την ώρα που λίγα μέτρα πιο δίπλα ήταν σε εξέλιξη μια συναυλία. Τον Νοέμβριο του 2025 ο δήμαρχος Μανώλης Φραγκούλης είχε αναφερθεί στις εγκαταστάσεις του πρώην ΚΤΕΟ Λασιθίου. Μέσα σε μία εβδομάδα ο πρόεδρος της κοινότητας Καβουσίου Γιάννης Ψύλλος και οι κάτοικοι απάντησαν αρνητικά, επικαλούμενοι τη Μονάδα Δασικών Επιχειρήσεων που στεγάζεται εκεί και μια απόφαση του 2018 για άλλη χρήση. Έκτοτε, αν και έγιναν προσπάθειες για να βρεθεί κάποιος υποτυπώδης χώρος που θα εξυπηρετεί καλύτερα τις ανάγκες και την ασφάλεια της περιοχής και των ανθρώπων της, δεν προέκυψε καμία απόφαση και ο λόγος ήταν -και παραμένει- ξεκάθαρος: ο φόβος του πολιτικού κόστους.

Το κόστος της ευθυνοφοβίας

Αξίζει να σταθεί κανείς σε αυτό έχοντας στο πίσω μέρος του μυαλού του και τη νέα δαπάνη σχεδόν 250.000 που προϋπολογίζει και δεσμεύει από τον προϋπολογισμό της η δημοτική αρχή για την επόμενη χρονιά. Ο Δήμος δεν αρνείται να δαπανήσει. Αρνείται να αποφασίσει να βάλει μια τάξη. Και όσα χρήματα δαπανηθούν θα καταλήξουν, κατά κύριο λόγο, σε τοπικές επιχειρήσεις: σε επιχειρήσεις εστίασης, σε προμηθευτές, σε μεταφορικές. Η δημοτική αρχή θα πληρώνει επιχειρήσεις και θα κάνει δημόσιες σχέσεις με λεφτά του Υπουργείου, «δομή» δεν θα έχουμε εκτός απ’ αυτή που έχουμε, όλοι θα είναι κάπως ευχαριστημένοι, και σε κάθε περίπτωση «βλέπουμε και κάνουμε».

Κι όχι μόνο αυτό. Ο Δήμος Ιεράπετρας -όπως και κάθε Δήμος που βρίσκεται σε αυτή τη δύσκολη θέση- αναλαμβάνει τα έξοδα των μεταναστών που φτάνουν στις ακτές της περιοχής μέχρι τη στιγμή που θα μπουν στο πλοίο της αποχώρησης από την Κρήτη. Μάλλον αυτό θα το διαβάζετε για πρώτη φορά, κι όμως είναι η πραγματικότητα. Είτε οι μετανάστες τρώνε κάτω από ένα αλμυρίκι στη Μακρυλιά είτε τρώνε στο χώρο του Ψυγείου στο λιμάνι Ηρακλείου, είτε στη δομή της Αγυιάς, το φαΐ τους οι πολίτες της Ιεράπετρας το πληρώνουν. Το πόσο κοστίζει το διαβάσατε στην αρχή του κειμένου.

Το ίδιο και πολύ περισσότερο ισχύει για τις μετακινήσεις τους. Βιάζεται η δημοτική αρχή της Ιεράπετρας να αδειάσει το δημοτικό σχολείο στη Μακρυλιά και στέλνει μετανάστες στην  άλλη άκρη της Κρήτης ενώ το ναυλωμένο πλοίο δένει στο Ηράκλειο;  Πληρώνει τα δρομολόγια με αυξημένη τιμή σε σχέση με τον προϋπολογισμό. Υπάρχουν 32 μετανάστες ενώ το λεωφορείο χωράει 50 και φεύγει μισογεμάτο; Το κόστος δεν αλλάζει. Έχει τον τρόπο ο Δήμος Ιεράπετρας να ελέγχει πως αξιοποιούνται τα χρήματα που δίνει όταν οι μετανάστες βρίσκονται στο Ηράκλειο ή τα Χανιά; Μάλλον όχι. Θα έρθουν 8.500 μετανάστες στην Ιεράπετρα έως το τέλος του 2027; Τα μέχρι σήμερα στοιχεία δεν δικαιολογούν τέτοια πρόβλεψη. Την δικαιολογεί όμως η προσπάθεια να κρυφτεί η ευθύνη κάτω από το χαλί.

Θα μπορούσε τελικά ο Δήμος Ιεράπετρας να εξοικονομεί κάποια χρήματα που θα πήγαιναν πιο γρήγορα στις πραγματικές ανάγκες της περιοχής αν ήταν καλύτερα οργανωμένος; Ναι, θα μπορούσε.

Για το κοινωνικό κόστος της παρανοϊκής κατάστασης που έχει δημιουργηθεί τους τελευταίους μήνες στην Ιεράπετρα γύρω από το θέμα, δεν ασχολείται κανείς έτσι κι αλλιώς.

Το πολιτικό κόστος όμως έχει προϋπολογιστεί και πληρώνεται στην ώρα του. Οι λιμενικοί και οι εθελοντές που βοηθούν νυχθημερόν για να εξυπηρετηθεί μια κατάσταση δεν έχουν και τόσους ψήφους έτσι κι αλλιώς.

Τα απόρθητα σύνορα της Ελλάδας

Η ευθυνοφοβία όμως σε σχέση με το μεταναστευτικό δεν αφορά μόνο την τοπική αυτοδιοίκηση. Διατρέχει κάθετα το πολιτικό σύστημα από την κορυφή μέχρι τη βάση της πυραμίδας του.

Δύο Σάββατα πρίν, από τη βήμα της ΔΕΘ, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης χρησιμοποίησε τη μετανάστευση ως παράδειγμα του δρόμου «από τα παραπλανητικά ψέματα στην αλήθεια». Ζήτησε από το ακροατήριό του να σκεφτεί «μια χώρα πολιορκημένη από δεκάδες χιλιάδες μετανάστες, που τώρα κρατά απόρθητα τα σύνορά της», και κάλεσε τους πάντες να επισκεφθούν τη Λέσβο, όπου, όπως είπε, από 30.000 ανθρώπους σήμερα υπάρχουν «κάτι παραπάνω από 300».

Το νούμερο είναι σωστό. Στους πίνακες του υπουργείου Μετανάστευσης για τον Ιούλιο του 2026, οι διαμένοντες στη Λέσβο είναι ακριβώς 305. Αφορά όμως όσους διαμένουν, όχι όσους έρχονται -και η φράση «απόρθητα σύνορα» αφορά τους δεύτερους, οι οποίοι συνεχίζουν να έρχονται.

Την επόμενη μέρα, στη συνέντευξη Τύπου, ο ίδιος ο πρωθυπουργός εξήγησε πώς ακριβώς κρατιούνται τα σύνορα «απόρθητα». Απαντώντας σε ερώτηση για την Κρήτη, ανέφερε ότι η ειδική διαχείριση που απαιτείται «αφορά και τις σχέσεις που έχουμε με την εξουσία στην Ανατολική Λιβύη», και ότι η Ελλάδα κάνει προσπάθειες «να τους υποστηρίξουμε έτσι ώστε οι βάρκες που ξεκινούν από την Ανατολική Λιβύη να επιστρέφουν εκεί, άλλοτε με μεγαλύτερη επιτυχία, άλλοτε με λιγότερη επιτυχία».

Ας ακολουθήσουμε το επιχείρημα ως το τέλος. Αν τα σύνορα είναι απόρθητα, δεν χρειάζεται κανείς τον Χαλίφα Χαφτάρ. Αν χρειάζεται τον Χαφτάρ -και η ελληνική διπλωματία τον χρειάζεται τόσο ώστε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης να επισκεφθεί τη Βεγγάζη τον Μάρτιο και να εγκαινιάσει προξενείο, ενώ ο γιος του στρατάρχη έχει γίνει δεκτός στην Αθήνα- τότε τα σύνορα δεν είναι απόρθητα. Είναι υπό διαπραγμάτευση. Και μάλιστα με μια εξουσία που ο ΟΗΕ δεν αναγνωρίζει ως κυβέρνηση της Λιβύης.

Το ίδιο ισχύει και για το Ανατολικό Αιγαίο, με τη διαφορά ότι εκεί ο εταίρος λέγεται Τουρκία και η συμφωνία υπάρχει γραπτώς από τον Μάρτιο του 2016. Δεν χρειάζεται καν να το πει η αντιπολίτευση. Το είπε ο υπουργός Μετανάστευσης Θάνος Πλεύρης, στο MEGA, στις 28 Αυγούστου: η μείωση των ροών οφείλεται «εν πολλοίς στην εποικοδομητική συνεργασία με την Τουρκία». Εννιά μέρες αργότερα, στην ίδια ΔΕΘ, ο ίδιος υπουργός απέδιδε τη μείωση των 20.000 αφίξεων στις επιχειρήσεις του Λιμενικού και στα μέτρα αποτροπής.

Δύο εξηγήσεις με εννιά μέρες διαφορά. Η μία λέγεται διπλωματία και δεν χωράει σε ομιλία. Η άλλη λέγεται «απόρθητα σύνορα» και μοιάζει εντυπωσιακή όταν την εκφωνεί κανείς.

Η ουσία είναι η ίδια. Οι μεταναστευτικές ροές δεν πρόκειται να σταματήσουν όσο η Λιβύη είναι μια διαλυμένη χώρα. Κι αν ποτέ πάψει να είναι διαλυμένη χώρα οι μεταναστευτικές ροές δεν θα εξαφανιστούν. Θα αλλάξουν απλώς δρομολόγια και θα χαθούν από το δικό μας «χώρο ευθύνης».

Π. Νικολάου

 

The post Οι 250.000 ευρώ που ετοιμάζεται να πληρώσει η Ιεράπετρα για τη διαχείριση μεταναστών και το κόστος της ευθυνοφοβίας appeared first on Radiolasithi.gr.